Satranç

Bir geminin dar salonunda başlayan sıradan bir satranç oyunu, insan zihninin karanlık ve kırılgan sınırlarını gözler önüne seren sarsıcı bir yüzleşmeye dönüşür. Dünya satranç şampiyonu Czentovic ile geçmişi sırlarla örülü Dr. B.’nin karşı karşıya gelişi, yalnızca taşların değil, iradenin, belleğin ve aklın da mücadele ettiği bir oyundur.

Stefan Zweig, Satranç’ta totaliter baskının insan ruhunda açtığı derin yaraları, yalnızlık ve takıntı ekseninde ustalıkla işler. Hücre hapsinde, zamansızlık ve sessizlik içinde hayatta kalmanın tek yolu hâline gelen satranç, bir kurtuluş mu yoksa yavaş bir delilik mi sorusunu beraberinde geti-rir.

Zweig’ın sürgündeki son yıllarında kaleme aldığı bu çarpıcı öykü, insan onurunun sınandığı anlarda zihnin nasıl bir sığınağa, ya da bir tuzağa, dönüşebileceğini unutulmaz bir yoğunlukla anlatır. Satranç, kısa ama etkisi uzun süren, evrensel bir başyapıt.